Kunnen wij straks iedereen opereren zonder snijden?

Aanvrager: Professoren Chrit Moonen, Maurice van den Bosch, Willem Mali, Jan Lagendijk en dr. Kenneth Gilhuijs

Dagelijks sterven 9 Nederlanders aan borstkanker. Het is de meest voorkomende vorm van kanker bij vrouwen (1 op de 8) en doodsoorzaak nummer 1 voor vrouwen tussen de 35 en 55 jaar. Maar niet alleen vrouwen kunnen borstkanker krijgen, ook krijgen zo’n 100 mannen per jaar in Nederland de diagnose borstkanker. Op dit moment zijn de meest gebruikte behandelmethodes: chirurgie, radiotherapie en chemotherapie. Deze methodes worden vaak in combinatie toegepast en hebben veelal een grote lichamelijke impact op de patiënt. Met een nieuwe, baanbrekende methode voor het verwijderen van een tumor, ‘Opereren zonder snijden’, willen onderzoekers van het UMC Utrecht daar verandering in brengen.

Steunt u het onderzoek naar deze vernieuwende en patiëntvriendelijke manier van behandelen?

Project gerealiseerd Opereren-zonder-snijden.jpg

Meer informatie

Totale opbrengst: € 422.746,-
Gerealiseerd in 2016

Maurice van den Bosch, hoogleraar Radiologie, over opereren zonder snijden, de toekomstige behandeling van kanker.

De toekomst: opereren zonder snijden
Een nieuwe, baanbrekende methode voor het verwijderen van een tumor is ‘Opereren zonder snijden’. Wat is dat precies? Via innovatieve beeldgestuurde technologie (MRI HIFU) kan de arts de tumor exact lokaliseren. Door verhitting wordt de tumor vervolgens behandeld. Met behulp ultrageluid en een MRI-scanner wordt de tumor door verhitting dwars door de huid van de patiënt heen weggebrand (aplasie). De geluidsgolven worden gefocust in een brandpunt, waarbij de huid niet opengemaakt hoeft te worden. Het gezonde weefsel rondom de tumor blijft gespaard en de patiënt kan vaak dezelfde dag weer naar huis. Met deze techniek kunnen we mogelijk in de toekomst doelgericht borstkanker behandelen zónder zware chirurgische ingreep!
Meer onderzoek nodig
Het UMC Utrecht staat voorop in het opereren zonder snijden en past deze techniek als enige academische ziekenhuis in Europa toe. In dit project wordt geprobeerd om de tumoren van de 10 patiënten te lokaliseren via gefocusseerd ultrageluid, door gebruik te maken van innovatieve beeldgestuurde technologie (MRI HIFU). Dit prototype werd ontworpen door onderzoekers van het UMC Utrecht in samenwerking met Philips Healthcare. Het ultrageluid wordt gebruikt om de tumor te verhitten tot 60 °C. Het prototype bevat een laser die de tumor en de temperatuur met behulp van MRI nauwkeurig in kaart kan brengen tijdens de planning. Tijdens de behandeling moet de laser het ultrageluid regelen.
In een tweede gedeelte van dit project wordt de verhitting door MRI-HIFU gebruikt om aanvullende chemotherapie in het geval van uitgezaaide borstkanker te verbeteren via temperatuurgevoelige vetbolletjes (nanocarriers). Hierbij komen de medicijnen in de bloedbaan, te volgens via de beeldgestuurde techniek. Vervolgens worden de vetbolletjes op de te behandelen plek in het lichaam verhit zodat de medicijnen vrijkomen om hun werk effectief te doen met de minste bijwerkingen.
Vervanging chirurgische ingreep
Deze techniek heeft het potentieel om een open chirurgische ingreep in de toekomst te vervangen. Om deze behandeltechniek door te ontwikkelen en te testen in de kliniek is veel geld nodig. Het UMC Utrecht investeert samen met Philips Healthcare fors in deze techniek. De doelstelling is om opereren zonder snijden door te ontwikkelen en aan te bieden aan patiënten. In dit focusproject wordt het prototype omgebouwd naar een wide-bore MRI, waardoor de behandeling mogelijk gemaakt wordt meer patiënten. Daarnaast wordt in een klinisch onderzoek verricht om het effect van de behandeling aan te tonen.

De toekomst: Opereren zonder snijden

Wat is het precies? Via innovatieve beeldvormende technologie (MRI) kan de arts de tumor eerst exact lokaliseren. Door verhitting met ultrageluid (in het Engels High Intensity Focused Ultrasound, oftewel HIFU) wordt de tumor vervolgens verhit, terwijl met de MRI scanner de lokale tumortemperatuur continu gemeten wordt. Met behulp van ultrageluid en een MRI-scanner, een combinatie die MR-HIFU wordt genoemd, wordt de tumor door verhitting heel lokaal weggebrand. De geluidsgolven worden gefocust in een brandpunt, waarbij de huid niet opengemaakt hoeft te worden. Het gezonde weefsel rondom de tumor blijft gespaard en de patiënt kan vaak dezelfde dag weer naar huis. Met deze techniek is het mogelijk om in de toekomst doelgericht borstkanker te behandelen zónder zware chirurgische ingreep en verminking van de borst!

Meer onderzoek nodig

Onlangs is de fase 1 studie met een kleine patiëntenpopulatie (10 patiënten) afgerond met goede resultaten. Om deze techniek door te laten breken in de oncologische zorg, zal ‘Opereren zonder snijden’ verder onderzocht moeten worden (fase 2 studie met meer patiënten). Simpelweg omdat wetenschappelijk bewijs nodig is op het gebied van effectiviteit en veiligheid van de behandeling.

Naast de behandeling van de lokale tumor in de borst wordt een fase 2 studie van dit project gebruikt om aanvullende chemotherapie te verbeteren via temperatuurgevoelige vetbolletjes (nanocarriers), die in de bloedbaan gebracht worden. Vervolgens worden de vetbolletjes op de te behandelen plek in het lichaam verhit zodat de medicijnen daar vrijkomen om hun werk effectief te doen met zo min mogelijk bijwerkingen.

Foto: MRI-systeem

Steun 'Opereren zonder snijden'

Deze nieuwe MR-HIFU techniek heeft de potentie om de operatie in de toekomst te vervangen en een lokale stimulans aan chemotherapie te geven. Om deze behandeltechniek verder te ontwikkelen en te testen in de kliniek is veel geld nodig. Het UMC Utrecht investeert hierin samen met Philips Healthcare. De doelstelling is om ‘Opereren zonder snijden’ door te ontwikkelen en aan te bieden aan alle patiënten die het nodig hebben.

In dit project wordt een speciaal op MR-HIFU gericht behandelsysteem gebouwd, gebaseerd op de nieuwste MRI met grote tunneldiameter, waardoor behandelen met HIFU verhitting in de scanner beter mogelijk wordt. Vrienden UMC Utrecht zet zich actief in om de benodigde middelen voor onderzoek te werven. Ons uiteindelijke doel is om ‘Opereren zonder snijden’ de nieuwe standaard te laten worden in de behandeling van kanker. Helpt u ons daarin mee?

Bron cijfers: Diagnoseborstkanker.nl en Cijfersoverkanker.nl.

Lees ook:

Artikel 'MR-guided FUS: a therapy revolution?' (Bron: MedicalPhysics web)

Algemeen Nut Beogende Instelling
UMC Utrecht

Vrienden Wilhelmina Kinderziekenhuis is onderdeel van Stichting Vrienden UMC Utrecht.

Contact

POSTADRES
Huispost D01.343
Postbus 85500, 3508 GA Utrecht

IBAN NL51 RABO 0123 6425 15
kvk 56083777

tel 088 756 1010
e-mail